Muzyka poważna.html |
| | | ca | | | de | | | en | | | es | | | fr | | | it | | | nl | | | no | | | pl | | | pt | | | ru | | | ro | | | fi | | | sv | | | tr | | | vo | | |
| |  |
Muzyka poważna - muzyka tworzona w celach artystycznych, w przeciwieństwie do muzyki rozrywkowej i ludowej. Do muzyki poważnej zalicza się gatunki przeznaczone tylko do słuchania (np. symfonia, fuga, koncert), nie zalicza się zaś muzyki do tańca (np. polonez, walc) i muzyki filmowej.
Formalne rozróżnienie na muzykę poważną i rozrywkową jest stosunkowo świeże i sztuczne. Właściwie każda forma muzyki może należeć do jednej lub drugiej kategorii. Można sobie jednak wyobrazić, że już od początku dziejów ludzkości istniała muzyka słuchana dla przyjemności, czyli rozrywkowa, oraz muzyka obrzędowa, czyli poważna, choć obie pełniły wówczas funkcję użytkową. W różnych okresach rozwoju sztuki muzycznej kategorie te zyskiwały lub traciły na znaczeniu, jednakże zawsze współistniały, często różniąc się znacznie stopniem skomplikowania formy i złożonością.
Do miana muzyki poważnej pretendują utwory koncertowe i sceniczne (koncert, opera, msza). Nadal jednak można uznać ten podział za sztuczny, jako że niektóre utwory muzyki rozrywkowej mają tak rozbudowaną formę, że w zasadzie można by je zaliczyć do muzyki poważnej, a już na pewno do muzyki stojącej na pograniczu tego sztucznego podziału (patrz: twórczość Krzysztofa Komedy lub progresywny rock). Z kolei do tzw. muzyki poważnej zaliczają się utwory, a nawet formy muzyczne, które z powagą mają niewiele wspólnego (jak choćby operetka).
Obiegowy podział historii muzyki poważnej na epoki jest podobny jak w literaturze i sztukach pięknych. W specjalistycznych publikacjach stosuje się jednak inne podziały.
edytuj Literatura
- J. M. Chomiński, K. Wilkowska-Chomińska Historia muzyki, t. 1-2, PWM, Kraków 1989 i 1990
- D. Gwizdalanka Historia muzyki, cz. 1 i 2, PWM Kraków 2005 i 2006
- M. Kowalska ABC historii muzyki, Musica Iagellonica, Kraków 2001
- Encyklopedia muzyczna PWM. Część biograficzna, ukazuje się od 1979 - Kraków, PWM
- Encyklopedia muzyki, red. A. Chodkowski, Warszawa (PWN) 2006 (oraz poprzednie wydania)
- Leksykon muzyki od A do Ż. Warszawa (Muza) 1995
- E. Fubini Historia estetyki muzycznej, Kraków, Musica lagellonica 1997